Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng từ những việc làm thường ngày trên “mặt trận” đời sống (Bài 1)

Bài 1: Bảo vệ mặt trận tư tưởng không ở đâu xa

Có những cuộc đấu tranh trên mặt trận tư tưởng diễn ra giữa những dòng thông tin dồn dập trên không gian mạng nhưng cũng có một mặt trận âm thầm, bền bỉ và gần gũi hơn - đó là đời sống hằng ngày, nơi niềm tin của nhân dân được vun đắp từ những điều rất đỗi bình dị. Mỗi việc làm tuy nhỏ nhưng khi được thực hiện bằng trách nhiệm với Đảng, với nhân dân và quê hương lại có thể trở thành một “mạch nguồn” góp phần củng cố niềm tin, tạo đồng thuận xã hội và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng từ cơ sở.

Mỗi cú chạm tay là một trận địa

Ngày 10/4/2026, một công dân ở xã Bảo Lâm bị phạt 7,5 triệu đồng vì đăng bài có nội dung sai sự thật, xúc phạm lãnh đạo Đảng, Nhà nước và lực lượng công an, theo Điều 101 Nghị định số 15/2020/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 14/2022/NĐ-CP). Tháng 10/2025, một trường hợp ở xã Nam Tuấn bị phạt 7,5 triệu đồng với bài viết chỉ có 19 lượt chia sẻ. Ngày 27 - 28/6/2026, Công an tỉnh phát hiện 8 trường hợp đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật; ngày 7/7/2026, ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính 2 trường hợp.

Đáng suy nghĩ là con số tổng hợp từ tháng 6/2026 - 21/8/2026, Công an tỉnh phát hiện, xác minh, xử lý 40 trường hợp tương tác, chia sẻ nội dung xấu độc, chống Đảng, Nhà nước, trong đó, 8 trường hợp bị xử phạt hành chính, 32 trường hợp được giáo dục, nhắc nhở; các trường hợp đều tự gỡ bỏ nội dung, rời khỏi hội nhóm, cam kết không tái phạm.

Người chia sẻ tin xấu độc không phải kẻ chống đối. Họ là người dân bình thường, chia sẻ vì tin, vì thương, vì lo, vì thấy "có vẻ đúng". Mặt trận tư tưởng hôm nay, vì thế phần lớn không diễn ra giữa ta và địch. Nó diễn ra ngay trong khoảng lặng để một người tự hỏi: mình đã kiểm chứng thông tin chưa?. Khoảng lặng ấy càng đáng giá khi hạ tầng số hiện đã tới tận xóm, bản: 100% xã có mạng viễn thông và cáp quang, 1.217 trạm BTS, 215 trạm phát sóng 5G. Một người ở xóm xa có thể tiếp cận thông tin từ bất cứ đâu, nhưng không phải ai cũng có đủ kỹ năng để nhận diện đâu là thông tin chính xác, đâu là thông tin bị cắt ghép, xuyên tạc hoặc cố tình dẫn dắt.

Đảng viên Nông Thị Khoằn, xóm Bó Nhảo, xã Lũng Nặm chia sẻ: Theo tôi, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không phải việc gì quá xa vời. Ngay từ việc mình sử dụng điện thoại hằng ngày, biết chọn lọc thông tin, không chia sẻ những nội dung chưa kiểm chứng; tích cực chia sẻ những thông tin tốt, những việc làm hay ở địa phương cũng góp phần giữ gìn niềm tin của nhân dân. Là đảng viên ở cơ sở, tôi nghĩ mỗi người phải tự nhắc mình trước khi bấm nút “chia sẻ”. Chỉ một thao tác rất nhỏ nhưng nếu thiếu thận trọng có thể ảnh hưởng đến nhiều người. Ngược lại, nếu mình chia sẻ thông tin chính xác, tích cực sẽ góp phần lan tỏa điều tốt đẹp trong cộng đồng.

Mỗi cú chạm tay trên điện thoại hôm nay không đơn thuần là một thao tác công nghệ. Đó có thể là một lựa chọn. Lựa chọn lan truyền sự thật hay tin giả; củng cố niềm tin hay gieo hoài nghi; xây dựng môi trường thông tin lành mạnh hay vô tình làm nó trở nên hỗn loạn. Và cũng chính từ những lựa chọn rất nhỏ ấy, mỗi người đang góp phần tạo nên diện mạo của mặt trận tư tưởng trên không gian mạng.

Trách nhiệm trả lời thông tin

Cao Bằng có hơn 95% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, với 56 xã, phường và 1.462 xóm, tổ dân phố. Toàn Đảng bộ tỉnh có 64.689 đảng viên, trong đó, hơn 93% là người dân tộc thiểu số; 100% xóm, tổ dân phố có chi bộ. Con số này có nghĩa, ở mỗi xóm bản heo hút nhất vẫn có một tổ chức đảng và một người đứng đầu. Khi một luồng thông tin lệch lạc len vào bản, người phải trả lời đầu tiên không phải cơ quan chức năng ở tỉnh, mà chính là bí thư chi bộ xóm.

Nhưng trả lời thế nào lại là chuyện khác. Đọc nguyên văn nghị quyết thì dễ; giải thích để một người nông dân hiểu vì sao chính sách ấy đúng mới là việc khó. Nhận diện đúng điểm nghẽn đó, ngày 28/5/2026, Ban Thường vụ Tỉnh ủy ban hành Đề án số 03-ĐA/TU về "Nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ giai đoạn 2026 - 2030", với những chỉ tiêu cụ thể: 100% chi bộ xóm có ít nhất 3 đảng viên tại chỗ; 100% chi bộ ban hành quy chế làm việc và ra nghị quyết hằng tháng; 100% bí thư, phó bí thư chi bộ được bồi dưỡng kỹ năng; ứng dụng chuyển đổi số vào sinh hoạt chi bộ…

Đồng chí Hoàng Văn Dương, Bí thư Chi bộ xóm Phja Cọ, xã Nam Quang - người vào tháng 2/2026 được Ban Tổ chức Trung ương xét chọn, vinh danh 96 Bí thư chi bộ xuất sắc trong toàn Đảng cho biết: Khi đảng viên hoặc người dân hỏi, tôi không trả lời theo suy đoán mà trực tiếp đối chiếu văn bản của cấp có thẩm quyền, giải thích từng nội dung, phân biệt rõ đâu là quy định chính thức, đâu là thông tin chưa được kiểm chứng. Điều gì đã rõ phải nói rõ cho dân. Điều gì chưa rõ phải kiểm tra, xác minh, không được tự suy diễn. Từ một câu hỏi cụ thể, cuộc họp tiếp tục trao đổi nhiều vấn đề người dân đang quan tâm. Những nội dung thuộc thẩm quyền được giải thích ngay; vấn đề chưa rõ hoặc vượt thẩm quyền được ghi nhận để báo cáo cấp trên, đề nghị cơ quan chuyên môn trả lời.

Trong điều kiện mạng xã hội phát triển mạnh, thông tin đến với người dân nhanh hơn bao giờ hết nhưng không phải thông tin nào cũng chính xác. Một chính sách mới chưa được giải thích đầy đủ, một chủ trương đang triển khai nhưng người dân chưa hiểu, hay một vụ việc chưa có thông tin chính thống đều có thể tạo ra khoảng trống thông tin. Khi khoảng trống ấy xuất hiện, thông tin thiếu căn cứ rất dễ lấp đầy. Đây là một trong những vấn đề chi bộ phải chủ động nhận diện: “Nếu mình không giải thích, người khác sẽ giải thích thay. Nếu thông tin chính thống đến chậm, thông tin không chính xác có thể đến trước. Vì vậy, chi bộ phải biết người dân đang quan tâm điều gì, băn khoăn điều gì để kịp thời trao đổi, giải thích”, đồng chí Dương chia sẻ thêm.

Chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng

Tại hội nghị sơ kết công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026 của Ban Chỉ đạo 35 Tỉnh ủy, đồng chí Bế Thanh Tịnh, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo đề nghị các cấp, ngành, địa phương tiếp tục nâng cao chất lượng công tác nắm tình hình dư luận của cán bộ, đảng viên và nhân dân; chủ động dự báo, kịp thời phát hiện, đấu tranh, phản bác các thông tin xấu độc, quan điểm sai trái, thù địch, với phương châm “không để nhỏ thành lớn”. Đồng thời, làm tốt công tác phối hợp giữa các lực lượng, tăng cường tuyên truyền, lan tỏa thông tin tích cực, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn tỉnh.

Phương châm “không để nhỏ thành lớn” càng cho thấy một thực tế: thông tin xấu độc có thể xuất hiện ở bất kỳ đâu, vào bất kỳ thời điểm nào và chỉ cần một cú chạm trên điện thoại để tiếp tục lan rộng. Một bình luận thiếu căn cứ, nếu không được nhận diện và giải thích kịp thời, có thể kéo theo hàng loạt bình luận khác. Chính vì vậy, “không để nhỏ thành lớn” trước hết phải bắt đầu từ mỗi người.

Nhưng chủ trương “mỗi cán bộ, đảng viên và người dân là một chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng” chỉ thành hiện thực khi mỗi người có thông tin chính thống đến kịp; kỹ năng nhận diện đúng - sai.

Trước hết, là quyền được tiếp cận thông tin chính thống, nhanh chóng, rõ ràng và dễ hiểu. Khi một vấn đề đang được dư luận quan tâm nhưng thông tin chính thống xuất hiện chậm, thiếu giải thích hoặc khó tiếp cận, khoảng trống thông tin rất dễ bị lấp đầy bằng tin đồn, suy diễn và những nội dung có chủ ý xuyên tạc. Vì thế, chủ động cung cấp thông tin chính xác không chỉ là yêu cầu đối với cơ quan báo chí, cơ quan quản lý Nhà nước hay người phát ngôn, mà còn là một phương thức quan trọng để bảo vệ trận địa tư tưởng từ sớm, góp phần thu hẹp “đất sống” của thông tin sai lệch.

Nhưng có thông tin chính thống chưa đủ. Mỗi người cần có kỹ năng nhận diện đúng - sai. Trong thời đại thật - giả có thể đan xen trong cùng một bài viết, hình ảnh, video, người dùng mạng xã hội không thể chỉ dựa vào cảm giác “thấy có vẻ đúng” để quyết định tin hay chia sẻ. Một đảng viên được trang bị kỹ năng kiểm chứng sẽ không dễ dàng trở thành mắt xích phát tán tin giả. Một người dân biết đặt câu hỏi “nguồn ở đâu?”, “thông tin này đã được cơ quan chức năng xác nhận chưa?”, “hình ảnh này có đúng thời điểm, đúng địa điểm không?” đã có thêm một lớp “sức đề kháng” trước thông tin xấu độc.

Từ góc nhìn trên, “chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng” không nhất thiết phải là người thường xuyên viết những bài phản bác dài, trực tiếp tranh luận với những tài khoản chống đối. Một người mẹ nhắc con không chia sẻ tin chưa kiểm chứng; một trưởng xóm giải thích cho bà con về một thông tin thất thiệt; một đảng viên chia sẻ thông tin chính thống về chủ trương mới của địa phương; một cán bộ kịp thời báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện nội dung sai sự thật… tất cả đều đang tham gia bảo vệ trận địa tư tưởng.

Mặt trận tư tưởng không ở đâu xa. Nó ở ngay nơi người dân sinh sống, trong từng cuộc họp, từng câu chuyện bên bếp lửa, trên cánh đồng, trong lớp học và cả trên màn hình chiếc điện thoại. Mỗi lời nói có trách nhiệm, mỗi thông tin chính xác được lan tỏa, mỗi lần ngón tay dừng lại trước một tin chưa kiểm chứng đều là một cách giữ gìn trận địa tư tưởng từ cơ sở.

Bài cuối: Bồi đắp niềm tin - “Lá chắn mềm” bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng