Cao Bằng tích cực thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị
- Chủ nhật - 30/11/2025 03:15
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (KHCN, ĐMST và CĐS) là một trong những động lực đột phá của sự phát triển đất nước trong giai đoạn mới. Việc triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết có ý nghĩa chiến lược đối với các địa phương, đặc biệt là những tỉnh miền núi, biên giới như Cao Bằng, nơi đang đứng trước yêu cầu bứt phá mạnh mẽ để rút ngắn khoảng cách phát triển và tạo dựng nền tảng cho tăng trưởng nhanh, bền vững.
Đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Quản Minh Cường kết luận Hội nghị.
(Ảnh: Báo Cao Bằng).
Quán triệt sâu sắc tinh thần chỉ đạo của Trung ương, Tỉnh uỷ Cao Bằng đã xác định KHCN, ĐMST và CĐS là một trong những trụ cột quan trọng hàng đầu trong ba chương trình trọng tâm, ba đột phá chiến lược và bốn định hướng phát triển chủ đạo của nhiệm kỳ 2025 - 2030. Đây không chỉ là lựa chọn phù hợp với xu thế phát triển của thời đại mà còn là yêu cầu khách quan trong tiến trình tái cơ cấu nền kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng gắn với phát huy lợi thế đặc thù của tỉnh.(Ảnh: Báo Cao Bằng).
Trước hết, về công tác lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao nhận thức và đột phá trong xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách. Đảng bộ tỉnh xác định: việc đầu tư cho KHCN, ĐMST và CĐS là đầu tư cho phát triển và mang tính bắt buộc; phải tạo chuyển biến mạnh về nhận thức ở tất cả các cấp, các ngành; đưa mục tiêu KHCN, ĐMST và CĐS vào chương trình hành động hằng năm; coi đây là nhiệm vụ bắt buộc, xuyên suốt và lâu dài. Người đứng đầu cấp uỷ phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo và chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện. Tỉnh tập trung rà soát các quy định về cơ chế, chính sách phát triển KHCN, ĐMST và CĐS của tỉnh, cập nhật các quy định mới của Trung ương; mạnh dạn sửa đổi, bổ sung các quy định thuộc thẩm quyền theo hướng dẫn của cấp trên để tháo gỡ các điểm nghẽn, rào cản, giải phóng các nguồn lực, khuyến khích, phát triển KHCN, ĐMST và CĐS, phát triển nguồn nhân lực, nghiên cứu việc xây dựng; đề xuất Trung ương thí điểm các chính sách đặc thù, vượt trội cho các sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới ứng dụng công nghệ số trong các lĩnh vực thế mạnh như phát triển du lịch bền vững, phát triển kinh tế rừng và sản phẩm đặc hữu, phát triển kinh tế cửa khẩu của tỉnh.
Thứ hai, về thực hiện kế hoạch đột phá nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý và nguồn nhân lực chất lượng cao, đây là những lĩnh vực còn nhiều điểm nghẽn, song cũng là nguồn lực quan trọng nhất để thúc đẩy sự bứt phá, cụ thể hóa Nghị quyết số số 57-NQ/TW trong thực tiễn. Với phương châm “Con người là trung tâm, nhân lực số là yếu tố then chốt quyết định hiệu quả của quá trình phát triển KHCN, ĐMST và CĐS”. Ban Chỉ đạo tỉnh đã tập trung đào tạo chuyên sâu về tư duy số, quản trị số cho đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý; chú trọng bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ nguồn nhân lực chất lượng cao vừa có phẩm chất chính trị, đạo đức vừa có năng lực chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp và khả năng thích ứng với yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới; mở rộng hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ trong và ngoài nước để xây dựng lực lượng lao động số chất lượng cao. Đưa hệ thống học liệu điện tử, nền tảng đào tạo trực tuyến vào sử dụng rộng rãi, hình thành mô hình “học tập suốt đời trên môi trường số”.
Tỉnh chỉ đạo tổ chức nhiều hội nghị, tập huấn với gần 10.000 lượt cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức tham dự như: Hội nghị tập huấn Hệ thống thông tin Điều hành tác nghiệp trong các cơ quan đảng; Hội nghị tập huấn Hệ thống thông tin tiếp nhận, xử lý phản ánh kiến nghị - sáng kiến giải pháp phát triển KHCN, ĐMST và CĐS quốc gia; Hội nghị tập huấn công tác bảo đảm an toàn, an ninh mạng và bảo vệ bí mật nhà nước trên không gian mạng… cho các cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh, góp phần tạo nền tảng nhận thức quan trọng cho quá trình triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW tại địa phương.
Về phát triển hạ tầng, Cao Bằng tập trung lãnh đạo, chỉ đạo ưu tiên nguồn lực đầu tư để phát triển hạ tầng dữ liệu và Trung tâm quản lý và phát triển dữ liệu tỉnh theo hướng hiện đại, đồng bộ, an toàn và kết nối rộng rãi: Xây dựng Trung tâm dữ liệu tỉnh theo mô hình điện toán đám mây; thúc đẩy sử dụng các nền tảng số dùng chung, bảo đảm hoạt động thống nhất, liên thông với các cơ sở dữ liệu quốc gia; hoàn thiện các nền tảng số dùng chung, như: nền tảng định danh và xác thực điện tử; nền tảng bản đồ số Cao Bằng; hệ thống điều hành tác nghiệp, hệ thống phản ánh kiến nghị và sáng kiến đổi mới sáng tạo. Tăng cường phát triển thuê bao băng rộng cố định tới hộ gia đình; bảo đảm cung cấp dịch vụ truy nhập Internet băng thông rộng tốc độ cao được phổ cập tới các cơ quan, tổ chức, bệnh viện, trường học, điểm du lịch của tỉnh; đẩy mạnh phủ sóng di động 4G, 5G đặc biệt tại các trung tâm phường, xã. Hạ tầng số mạnh sẽ tạo điều kiện để dữ liệu trở thành “tài nguyên mới”, nâng cao hiệu quả quản trị và thúc đẩy sự phát triển của kinh tế số.
Thứ ba, xây dựng các cơ chế, chính sách thúc đẩy khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, hỗ trợ và thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực có thế mạnh của tỉnh, làm hạt nhân hình thành và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo của tỉnh. Tỉnh đã thành lập Trung tâm hỗ trợ khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo tỉnh có liên kết với Trung tâm khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo quốc gia, với các địa phương trong cả nước; cụ thể hóa các cơ chế, chính sách hỗ trợ hình thành và phát triển một số doanh nghiệp công nghệ số chiến lược có quy mô tại tỉnh để dẫn dắt chuyển đổi số, phát triển hạ tầng số; thực hiện cơ chế đặt hàng, giao nhiệm vụ cho các doanh nghiệp công nghệ số triển khai các nhiệm vụ trọng điểm về chuyển đổi số tại địa phương, tạo nền tảng cho bước đổi mới sáng tạo của tỉnh.
Thứ tư, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số vào các ngành, lĩnh vực trọng điểm, chú trọng thúc đẩy KHCN, ĐMST và CĐS toàn diện. Chương trình Chuyển đổi số tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2025 - 2030 được triển khai hướng tới: chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh địa phương từng bước ứng dụng khoa học - công nghệ và công nghệ số trong sản xuất, chế biến, tiêu thụ sản phẩm; thúc đẩy mô hình khởi nghiệp sáng tạo gắn với tiềm năng, lợi thế địa phương, tập trung phát triển gồm: nông - lâm nghiệp, dược liệu theo chuỗi giá trị; phát triển du lịch di sản - cộng đồng; thúc đẩy kinh tế cửa khẩu; phát triển công nghiệp khai khoáng có kiểm soát, bảo đảm môi trường; từng bước hình thành mạng lưới kết nối, chia sẻ tri thức công nghệ giữa doanh nghiệp, hợp tác xã và các chuyên gia, viện, trường trong và ngoài tỉnh, tạo nền tảng ban đầu cho hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của địa phương.
Trong vận hành bộ máy chính quyền địa phương 02 cấp, địa phương đã và đang xây dựng bộ máy chính quyền hiệu năng, hiệu quả; tăng cường phân cấp, phân quyền cho cơ sở, xây dựng bộ máy chính quyền gần dân, sát dân, vì Nhân dân phục vụ, đẩy mạnh chuyển đổi số; các thủ tục hành chính liên quan người dân và doanh nghiệp được thực hiện trực tuyến, không bị ảnh hưởng bởi địa giới hành chính; tất cả hướng tới xây dựng chính quyền số phục vụ - minh bạch - hiệu quả, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo chất lượng công vụ.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực đã đạt được, tỉnh Cao Bằng còn một số khó khăn cần tập trung tháo gỡ, đó là:
Thứ nhất, Cao Bằng thiếu hạ tầng nền tảng, mạng lưới viễn thông chưa ổn định. Mạng truyền dẫn ở nhiều xã biên giới vẫn mất ổn định, tốc độ thấp; chưa đủ khả năng hỗ trợ các nền tảng chính quyền số thế hệ mới. Độ phủ cáp quang, 4G/5G còn hạn chế, đặc biệt ở các xã vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số ít người.
Thứ hai, hạ tầng số tại Cao Bằng cũng chưa mạnh: Rất nhiều dữ liệu ngành chưa được chuẩn hóa, không có metadata, không thể chia sẻ. Dữ liệu giữa các sở không khớp; xã, phường không tra cứu được hồ sơ liên thông; dịch vụ công trực tuyến xử lý còn hạn chế. Trung tâm dữ liệu, nền tảng tích hợp - chia sẻ dữ liệu cấp tỉnh (LGSP) xây dựng chậm, chưa đạt chuẩn để triển khai AI, Big Data, GIS ở quy mô lớn. Do đó, việc triển khai các mô hình phân tích dự báo, quản lý điều hành dựa trên dữ liệu thời gian thực gặp nhiều khó khăn.
Thứ ba, nguồn nhân lực khoa học - công nghệ rất thiếu và phân tán. Tỷ lệ cán bộ chuyên trách công nghệ thông tin trong cơ quan nhà nước thấp hơn mặt bằng vùng Đông Bắc. Cán bộ cấp xã hầu như không có nhân lực chuyên trách công nghệ thông tin, dẫn tới phụ thuộc nhà mạng và doanh nghiệp dịch vụ. Doanh nghiệp số tại địa phương nhỏ, thiếu đội ngũ chuyên gia; chưa có hệ sinh thái start-up công nghệ.
Thứ tư, Cao Bằng thiếu kết nối khoa học - công nghệ. Tỉnh đã ký hợp tác với các viện, trường, nhưng “phần việc thật” còn ít. Công nghệ bảo quản, chế biến chưa áp dụng rộng rãi; du lịch thông minh mới chập chững. Đặc biệt, tỉnh Cao Bằng thiếu nhất là vai trò “người đứng giữa” - người đưa công nghệ đến đúng nơi cần, kết nối nhà khoa học với người sản xuất.
Thứ năm, tỷ lệ chi cho khoa học - công nghệ trong tổng chi ngân sách thấp và không ổn định. Các dự án số hóa, ứng dụng công nghệ thông tin mang tính manh mún, thiếu tính tổng thể. Hệ thống nhiệm vụ khoa học - công nghệ chủ yếu mang tính nghiên cứu lý thuyết, ít sản phẩm ứng dụng vào sản xuất - kinh doanh. Các thủ tục hành chính trong lĩnh vực khoa học - công nghệ còn rườm rà, chưa thu hút được chuyên gia, doanh nghiệp tham gia. Cơ chế đặt hàng nhiệm vụ khoa học chưa rõ ràng, chưa gắn với nhu cầu thị trường và doanh nghiệp.
Thứ sáu, doanh nghiệp số của tỉnh chưa phát triển; đa số chỉ thực hiện gia công phần mềm ở mức đơn giản. Chưa có doanh nghiệp đầu tàu trong chuyển đổi số, chưa có trung tâm đổi mới sáng tạo. Môi trường khởi nghiệp đổi mới sáng tạo còn mờ nhạt.
Đây là những “nút thắt” mà tỉnh cần tập trung giải quyết để tạo bước chuyển có tính nền tảng, giúp Cao Bằng bắt kịp xu thế phát triển của thời đại số.
Trên cơ sở những kết quả tích cực đã đạt được với tầm nhìn và phương pháp tiếp cận mới, linh hoạt và quyết tâm chính trị cao, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng đang từng bước khắc phục các điểm nghẽn để dần hiện thực hóa khát vọng phát triển nhanh, bền vững trên nền tảng khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo. Sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị cùng tinh thần chủ động, sáng tạo của cộng đồng doanh nghiệp và mọi tầng lớp Nhân dân đã và đang tạo nên động lực mạnh mẽ đưa Cao Bằng trở thành điểm sáng về ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số của khu vực miền núi phía Bắc trong những năm tới. Tỉnh hướng tới mục tiêu xây dựng một Cao Bằng phát triển năng động, hiện đại, giàu bản sắc, có chất lượng sống cao và môi trường phát triển bền vững.
Tiến sĩ Quản Minh Cường
Bí thư Tỉnh uỷ,
Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh
Bí thư Tỉnh uỷ,
Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh